Tiếng kêu chim (Bird Call) là gì?

Ngày cập nhật 04/01/2026 11:12 AM - 14 lượt xem

Tiếng kêu chim (Bird Call) là âm thanh do chim tạo ra để giao tiếp, bao gồm tiếng hót và tiếng gọi, giúp bạn nhận diện và định vị chúng khi đi rừng.

Hiểu đúng về Tiếng kêu chim (Bird Call)

Tiếng kêu chim là thuật ngữ chung chỉ mọi âm thanh do các loài chim tạo ra. Đây là phương thức giao tiếp chính của chúng, truyền tải nhiều thông điệp khác nhau trong môi trường tự nhiên. Trong hoạt động quan sát chim, người ta phân biệt hai loại âm thanh chính.

Một là Tiếng hót (Bird Song). Đây là những chuỗi âm thanh phức tạp, có giai điệu, thường được chim trống tạo ra để thu hút bạn tình và khẳng định lãnh thổ. Tiếng hót thường có tính học hỏi và thay đổi theo vùng địa lý. Ví dụ, tiếng hót của chim Họa mi (Garrulax canorus) rất đa dạng và réo rắt.

Hai là Tiếng gọi (Bird Call). Đây là những âm thanh ngắn, đơn giản hơn, mang tính bản năng. Chim dùng tiếng gọi cho nhiều mục đích cụ thể như cảnh báo nguy hiểm, gọi bầy đàn, hoặc thông báo vị trí thức ăn. Ví dụ, tiếng “chèo chẹo” ngắn gọn của chim Chích chòe than (Copsychus saularis) là một dạng tiếng gọi cảnh báo.

Tại sao Tiếng kêu chim quan trọng với người đi rừng?

Đối với người yêu thiên nhiên, kỹ năng nhận biết tiếng kêu của chim mang lại nhiều lợi ích thiết thực trong các chuyến đi trekking, cắm trại hay quan sát động vật hoang dã.

  • Nhận diện loài không cần quan sát: Nhiều loài chim rất nhút nhát hoặc sống trên tán lá cây cao, khó nhìn thấy. Tiếng kêu đặc trưng giúp bạn xác định sự hiện diện của chúng. Khi đi trong rừng Cúc Phương, bạn có thể nghe tiếng đập cánh của chim Hồng hoàng (Buceros bicornis) từ xa trước khi thấy chúng.
  • Định vị chim dễ dàng hơn: Âm thanh là một công cụ chỉ đường hiệu quả. Bạn có thể lần theo tiếng kêu để tìm đến vị trí chính xác của một con chim, giúp việc quan sát và chụp ảnh thuận lợi hơn.
  • Hiểu hành vi của động vật: Tiếng kêu của chim cung cấp thông tin về những gì đang xảy ra trong môi trường xung quanh. Một loạt tiếng gọi cảnh báo từ nhiều loài chim khác nhau có thể cho thấy sự xuất hiện của một loài săn mồi như rắn hoặc cầy. Sự im lặng đột ngột cũng là một dấu hiệu đáng chú ý.
  • Tăng cường kết nối với thiên nhiên: Lắng nghe và phân biệt âm thanh của rừng giúp bạn cảm nhận môi trường sâu sắc hơn. Nó biến một chuyến đi bộ đơn thuần thành một trải nghiệm khám phá sinh động và có ý nghĩa.

Cách rèn luyện kỹ năng nghe Tiếng kêu chim

Việc học nhận biết tiếng chim đòi hỏi sự kiên nhẫn và thực hành thường xuyên. Bạn có thể bắt đầu quá trình này một cách đơn giản.

Bắt đầu từ những loài phổ biến

Bạn không cần phải vào rừng sâu ngay lập tức. Hãy bắt đầu từ những khu vực gần gũi như công viên, sân vườn hoặc vùng ven đô. Tập làm quen với tiếng kêu của các loài chim quen thuộc như Chào mào (Pycnonotus jocosus), Vành khuyên (Zosterops japonicus), hoặc Sáo sậu (Acridotheres tristis). Việc nhận diện được những âm thanh quen thuộc này tạo nền tảng vững chắc cho bạn.

Sử dụng công cụ hỗ trợ

Công nghệ hiện nay cung cấp nhiều ứng dụng hỗ trợ nhận dạng tiếng chim, ví dụ như Merlin Bird ID. Các ứng dụng này có thể ghi âm và đưa ra gợi ý về loài chim đang kêu. Ngoài ra, các trang web như Xeno-canto sở hữu thư viện âm thanh khổng lồ của các loài chim trên toàn thế giới, bao gồm cả Việt Nam, giúp bạn tự học và so sánh.

Tham gia các chuyến đi birdwatching

Học hỏi từ những người có kinh nghiệm là cách tiến bộ nhanh nhất. Tham gia các tour quan sát chim hoặc các nhóm trekking có hướng dẫn viên am hiểu về sinh thái sẽ giúp bạn thực hành trong môi trường thực tế. Họ có thể chỉ cho bạn cách phân biệt những âm thanh tương tự nhau và chia sẻ kinh nghiệm định vị chim.

Gợi ý các điểm đến lý tưởng để nghe Tiếng kêu chim tại Việt Nam

Việt Nam với hệ sinh thái đa dạng là một điểm đến tuyệt vời cho hoạt động quan sát và lắng nghe chim.

  • Vườn Quốc gia Cúc Phương (Ninh Bình): Là một trong những địa điểm quan sát chim tốt nhất miền Bắc, đặc biệt vào mùa sinh sản từ tháng 4 đến tháng 7. Bạn có thể nghe thấy bản giao hưởng của hàng trăm loài chim vào lúc bình minh.
  • Vườn Quốc gia Cát Tiên (Đồng Nai): Khu rừng đất thấp này là nhà của nhiều loài chim quý hiếm. Âm thanh của Gà so cổ hung (Arborophila davidi) hay Gõ kiến lưng đen (Dryocopus javensis) là những trải nghiệm đặc trưng tại đây.
  • Cao nguyên Đà Lạt (Lâm Đồng): Với độ cao và khí hậu đặc thù, Đà Lạt là nơi sinh sống của nhiều loài chim đặc hữu vùng cao. Các địa điểm như núi Langbiang hay Bidoup là nơi bạn có thể tìm nghe tiếng của các loài Khướu.
  • Vườn Quốc gia Tràm Chim (Đồng Tháp): Vào mùa nước nổi, đây là nơi tập trung của hàng ngàn cá thể chim nước. Âm thanh của các đàn cò, diệc, và đặc biệt là Sếu đầu đỏ (Grus antigone) tạo nên một khung cảnh âm thanh độc đáo.

Nguyên tắc lắng nghe chim trong tự nhiên

Để đảm bảo hoạt động của bạn không ảnh hưởng tiêu cực đến đời sống của các loài chim, hãy tuân thủ một số nguyên tắc cơ bản. Giữ im lặng và di chuyển chậm rãi. Hạn chế sử dụng âm thanh phát lại từ điện thoại để dụ chim, vì điều này có thể gây căng thẳng và làm gián đoạn hành vi tự nhiên của chúng. Luôn giữ khoảng cách an toàn, không cố gắng tiếp cận tổ hoặc chim non. Cuối cùng, luôn tuân thủ nguyên tắc không để lại gì ngoài những dấu chân.

FAQ - Câu hỏi thường gặp

Thời điểm tốt nhất trong ngày để nghe tiếng chim là khi nào?

Thời điểm tốt nhất là vào sáng sớm và cuối buổi chiều.

Tôi có cần ống nhòm để học nhận biết tiếng chim không?

Bạn không cần ống nhòm để bắt đầu nghe, nhưng nó giúp xác nhận loài chim bạn nghe thấy.

Dùng ứng dụng nhận dạng tiếng chim có chính xác không?

Các ứng dụng cung cấp gợi ý tốt nhưng bạn nên kiểm chứng lại bằng quan sát trực tiếp.

Để chuẩn bị cho chuyến đi birdwatching sắp tới, bạn có thể tìm các loại ống nhòm chuyên dụng và trang phục dã ngoại phù hợp. Xem các sản phẩm quan sát và trang bị dã ngoại tại WeTrek.vn.

Chia sẻ bài viết:
Showroom
Bài viết cùng chuyên mục
Áo mưa máy quay (Rain Cover) là gì?

Áo mưa máy quay (Rain Cover) là gì?

Bảo vệ máy ảnh, ống kính của bạn khỏi mưa, bụi, cát, sương muối với áo mưa máy quay. Chọn đúng loại, chất liệu bền để thiết bị an toàn khi chụp ngoài trời. Xem sản phẩm tại WeTrek.vn.
Ngân pin dã ngoại (Field Power Bank) là gì?

Ngân pin dã ngoại (Field Power Bank) là gì?

Ngân pin dã ngoại cấp nguồn cho máy ảnh, flycam, laptop khi tác nghiệp xa lưới điện. Chọn Ngân pin dung lượng lớn, có cổng AC 220V cho chuyến đi của bạn. Tìm mua tại WeTrek.vn.
Kích hoạt từ xa (Remote Trigger) là gì?

Kích hoạt từ xa (Remote Trigger) là gì?

Kích hoạt từ xa giúp bạn chụp ảnh từ xa, chống rung cho phơi sáng dài, chụp động vật hoang dã. Tìm hiểu các loại và cách dùng hiệu quả trong nhiếp ảnh ngoài trời.
Quy tắc quay có đạo đức (Ethical Filming Guideline) là gì?

Quy tắc quay có đạo đức (Ethical Filming Guideline) là gì?

Áp dụng quy tắc quay phim đạo đức khi tác nghiệp ngoài trời tại Việt Nam. Tôn trọng thiên nhiên, văn hóa địa phương, và đảm bảo an toàn cho bạn.
Thư viện hành vi động vật (Wildlife Behavior Library) là gì?

Thư viện hành vi động vật (Wildlife Behavior Library) là gì?

Cải thiện nhiếp ảnh động vật hoang dã của bạn. Xây dựng Thư viện hành vi động vật để hiểu hành vi, dự đoán khoảnh khắc và nâng cao chất lượng ảnh ngoài trời của bạn.
Quay nhanh fps thấp (Undercranking) là gì?

Quay nhanh fps thấp (Undercranking) là gì?

Undercranking là kỹ thuật quay phim tạo chuyển động nhanh kịch tính. Bạn dùng kỹ thuật này để ghi lại vẻ đẹp mây trời, thác nước, hoạt động con người tại Việt Nam. Nắm kinh nghiệm thực tế khi quay Undercranking cho chuyến đi ngoài trời của bạn.
x
Nhập số điện thoại của bạn để tiếp tục
Nhập mật khẩu 4 chữ số được gửi đến
hoặc