Đèn báo hiệu cứu hộ là gì?

Đèn báo hiệu cứu hộ là thiết bị nhỏ gọn, phát tín hiệu cấp cứu qua vệ tinh đến đội cứu hộ toàn cầu, giúp xác định vị trí của bạn khi gặp nguy hiểm.

Đèn báo hiệu cứu hộ (Rescue Beacon) là gì?

Đèn báo hiệu cứu hộ, hay rescue beacon, là một thiết bị an toàn cá nhân. Nó được thiết kế để phát tín hiệu cấp cứu từ những địa điểm xa xôi, hẻo lánh. Khi được kích hoạt, thiết bị này gửi vị trí GPS của bạn thông qua mạng lưới vệ tinh đến các trung tâm điều phối cứu hộ quốc tế. Đây là công cụ liên lạc cuối cùng khi bạn gặp nguy hiểm ở những nơi không có sóng điện thoại hoặc các phương tiện liên lạc khác.

Nó hoạt động độc lập với mạng di động. Vì vậy, bạn luôn có một phương thức gọi trợ giúp dù đang ở trên đỉnh núi cao, giữa rừng rậm hay ngoài biển khơi. Thiết bị này nhỏ gọn, bền bỉ và có khả năng chống chịu thời tiết khắc nghiệt, là một phần thiết yếu trong bộ dụng cụ an toàn cho mọi chuyến đi outdoor.

Phân loại đèn báo hiệu cứu hộ

Có hai loại đèn báo hiệu cứu hộ chính mà bạn sẽ gặp. Mỗi loại có cơ chế hoạt động và tính năng riêng, phù hợp với các nhu cầu khác nhau.

PLB (Personal Locator Beacon - Thiết bị định vị cá nhân)

PLB là thiết bị chỉ có một chức năng duy nhất là gửi tín hiệu SOS. Khi kích hoạt, nó phát một tín hiệu mạnh 406 MHz lên hệ thống vệ tinh Cospas-Sarsat, một mạng lưới cứu hộ quốc tế. Tín hiệu này chứa một mã định danh duy nhất đã được đăng ký với thông tin cá nhân của bạn. Hầu hết PLB không yêu cầu phí đăng ký sử dụng hàng tháng và có thời lượng pin chờ từ 5 đến 10 năm.

Ưu điểm:

Ví dụ thực tế: Một nhà leo núi bị trật chân và mắc kẹt khi trekking cung Putaleng ở Lai Châu. Anh ta kích hoạt PLB. Trung tâm cứu hộ Việt Nam nhận được tín hiệu và phối hợp với kiểm lâm địa phương để xác định vị trí và triển khai đội cứu hộ.

Thiết bị liên lạc vệ tinh (Satellite Messenger)

Thiết bị này không chỉ gửi tín hiệu SOS mà còn cung cấp nhiều tính năng liên lạc hai chiều. Chúng hoạt động trên các mạng vệ tinh thương mại như Iridium hoặc Globalstar. Bạn có thể gửi và nhận tin nhắn văn bản, chia sẻ lộ trình di chuyển theo thời gian thực, kiểm tra dự báo thời tiết và gửi tin nhắn xác nhận an toàn cho gia đình.

Ưu điểm:

Nhược điểm của loại thiết bị này là bạn phải trả phí thuê bao hàng tháng hoặc hàng năm để sử dụng dịch vụ. Pin cũng cần được sạc lại thường xuyên. Các thương hiệu phổ biến gồm Garmin inReach và SPOT.

Ví dụ thực tế: Một nhóm chèo kayak quanh quần đảo Cát Bà, Hải Phòng, gặp thời tiết xấu. Họ dùng thiết bị liên lạc vệ tinh để nhắn tin cho người thân về sự thay đổi lịch trình và nhận thông tin dự báo thời tiết mới nhất để tìm nơi trú ẩn an toàn.

Cơ chế hoạt động

Quy trình hoạt động của đèn báo hiệu cứu hộ diễn ra theo các bước rõ ràng để đảm bảo tín hiệu của bạn được tiếp nhận và xử lý nhanh chóng.

Khi nào cần sử dụng đèn báo hiệu cứu hộ?

Bạn nên trang bị đèn báo hiệu cứu hộ khi tham gia các hoạt động ở những nơi hẻo lánh, nơi sóng điện thoại không ổn định hoặc không có. Đây là những tình huống mà một sự cố nhỏ có thể trở thành vấn đề nghiêm trọng.

Lưu ý khi chọn mua và sử dụng

Chọn mua

Trước khi mua, hãy xác định rõ nhu cầu của bạn. Nếu bạn chỉ cần một thiết bị an toàn cho trường hợp khẩn cấp, PLB là lựa chọn phù hợp vì không tốn phí duy trì. Nếu bạn muốn giữ liên lạc thường xuyên với gia đình hoặc đội nhóm, hãy chọn thiết bị liên lạc vệ tinh. Luôn kiểm tra chi phí ban đầu, phí thuê bao (nếu có), và đảm bảo thiết bị được đăng ký chính xác với thông tin cá nhân của bạn tại cơ quan có thẩm quyền.

Sử dụng

Luôn mang thiết bị ở vị trí dễ lấy như trên dây đeo balo hoặc túi áo, không nên để sâu trong balo. Trước mỗi chuyến đi, hãy dùng chức năng tự kiểm tra (self-test) để đảm bảo pin và các bộ phận hoạt động bình thường. Chỉ kích hoạt tín hiệu SOS trong các tình huống nguy hiểm thực sự. Khi phát tín hiệu, hãy đặt thiết bị ở nơi quang đãng, hướng ăng-ten lên trời để kết nối vệ tinh tốt nhất.

Câu hỏi thường gặp

Đèn báo hiệu cứu hộ có thay thế điện thoại không?

Không, đây là thiết bị cứu hộ chuyên dụng khi không có sóng điện thoại, không dùng để gọi điện thông thường.

Tôi có phải trả phí khi được cứu hộ không?

Chi phí cứu hộ phụ thuộc vào quy định của từng quốc gia và đơn vị cứu hộ địa phương, thiết bị không bao gồm chi phí này.

Tôi có thể dùng thử đèn báo hiệu không?

Hầu hết các thiết bị đều có chức năng tự kiểm tra không gửi tín hiệu thật để bạn kiểm tra hoạt động.

An toàn luôn là ưu tiên hàng đầu trong mọi chuyến đi. Việc trang bị kiến thức và các thiết bị phù hợp giúp bạn tự tin khám phá thiên nhiên.

Xem các mẫu đèn báo hiệu cứu hộ và thiết bị liên lạc vệ tinh tại WeTrek.vn.