Bắt rồi thả (Catch-and-Release) là gì?

Ngày cập nhật 11/12/2025 12:26 PM - 384 lượt xem

Bắt rồi thả là kỹ thuật câu cá thể thao, bạn thả cá về tự nhiên sau khi bắt để bảo tồn nguồn lợi và duy trì hệ sinh thái.

Bắt rồi thả (Catch-and-Release) là gì?

Bắt rồi thả (Catch-and-Release) là một triết lý và phương pháp thực hành trong bộ môn câu cá thể thao. Theo đó, cần thủ sẽ thả những con cá mà họ bắt được trở lại môi trường sống tự nhiên của chúng. Mục tiêu chính không phải là thu hoạch cá để làm thực phẩm, mà là tận hưởng niềm vui của việc chinh phục, đồng thời góp phần bảo tồn quần thể cá và hệ sinh thái dưới nước.

Đây không chỉ là một hành động đơn thuần. Nó thể hiện sự tôn trọng của người câu đối với thiên nhiên và ý thức trách nhiệm trong việc duy trì nguồn lợi thủy sản cho các thế hệ tương lai. Phương pháp này ngày càng phổ biến trong cộng đồng câu cá thể thao tại Việt Nam, đặc biệt là ở các bộ môn câu mồi giả (lure fishing) hay câu suối (stream fishing).

Tại sao cần thủ nên thực hành Bắt rồi thả?

Việc áp dụng Bắt rồi thả mang lại nhiều lợi ích quan trọng cho cả môi trường và cộng đồng câu cá. Bạn đang đóng góp trực tiếp vào việc bảo vệ chính nơi mình theo đuổi đam mê.

  • Bảo tồn quần thể cá: Thả cá về lại môi trường sống giúp chúng tiếp tục sinh sản và duy trì nòi giống. Điều này đặc biệt quan trọng đối với các loài cá quý hiếm hoặc các cá thể lớn, có gen tốt. Ví dụ, việc thả một con cá lóc bông (Channa micropeltes) lớn về lại hồ Trị An giúp duy trì một quần thể cá săn mồi đầu bảng khỏe mạnh.
  • Duy trì cân bằng sinh thái: Mỗi loài cá đều có vai trò riêng trong chuỗi thức ăn. Việc giữ lại quá nhiều cá, đặc biệt là cá săn mồi, sẽ phá vỡ sự cân bằng tự nhiên của một vùng nước.
  • Nâng cao chất lượng câu cá: Khi quần thể cá được bảo vệ, số lượng và kích thước cá trong tự nhiên sẽ tăng lên. Điều này tạo ra nhiều cơ hội hơn cho tất cả các cần thủ có được những chuyến đi câu thành công và đáng nhớ.
  • Phát triển du lịch câu cá bền vững: Các địa điểm câu cá nổi tiếng nhờ có nguồn cá dồi dào sẽ thu hút du khách, tạo ra lợi ích kinh tế cho địa phương. Bắt rồi thả là nền tảng để xây dựng một ngành du lịch câu cá có trách nhiệm và lâu dài.

Hướng dẫn kỹ thuật Bắt rồi thả đúng cách

Để đảm bảo con cá có tỷ lệ sống sót cao nhất sau khi được thả, bạn cần tuân thủ các nguyên tắc và kỹ thuật cụ thể. Việc làm sai cách có thể gây tổn thương nghiêm trọng hoặc làm cá chết sau đó.

Chuẩn bị dụng cụ phù hợp

Sự chuẩn bị kỹ lưỡng từ đầu sẽ quyết định sự thành công của việc thả cá. Bạn cần chọn những dụng cụ giúp giảm thiểu tối đa tổn thương cho cá.

  • Lưỡi câu không ngạnh (Barbless Hooks): Đây là lựa chọn hàng đầu. Lưỡi không ngạnh giúp việc gỡ cá ra khỏi miệng nhanh chóng và dễ dàng, hạn chế làm rách miệng cá. Nếu bạn dùng lưỡi có ngạnh, hãy dùng kìm bóp dẹp phần ngạnh trước khi câu.
  • Vợt cá (Landing Net): Sử dụng vợt có lưới làm bằng cao su hoặc lưới mịn không nút. Các loại vợt này không làm tróc vảy và lớp nhớt bảo vệ của cá.
  • Kìm gỡ lưỡi (Pliers/Forceps): Một chiếc kìm chuyên dụng có mũi dài và nhỏ sẽ giúp bạn gỡ lưỡi câu một cách chính xác và an toàn, ngay cả khi lưỡi bị mắc sâu.

Thao tác dòng và đưa cá lên bờ

Thời gian dòng cá quá lâu sẽ làm cá kiệt sức do tích tụ axit lactic trong cơ bắp, giảm khả năng sống sót. Hãy sử dụng bộ cần câu có độ cứng (power) và dây câu có sức tải phù hợp với kích thước cá mục tiêu để kết thúc cuộc chiến nhanh chóng. Khi đưa cá vào gần, hãy dùng vợt một cách nhẹ nhàng thay vì kéo lê cá trên đá hoặc cát.

Xử lý cá sau khi bắt

Đây là giai đoạn quan trọng nhất. Mỗi giây cá ở trên cạn đều làm giảm cơ hội sống của nó. Nguyên tắc vàng là giữ cá dưới nước càng nhiều càng tốt.

  • Làm ướt tay: Luôn làm ướt tay trước khi chạm vào cá. Tay khô sẽ làm mất đi lớp nhớt tự nhiên trên thân cá, vốn có tác dụng bảo vệ chúng khỏi vi khuẩn và ký sinh trùng.
  • Hạn chế thời gian cá rời nước: Chuẩn bị sẵn máy ảnh và kìm gỡ lưỡi. Toàn bộ quá trình từ lúc đưa cá lên, gỡ lưỡi, chụp ảnh nên diễn ra trong vòng chưa đầy một phút.
  • Gỡ lưỡi câu cẩn thận: Giữ cá cố định một cách nhẹ nhàng. Dùng kìm kẹp chặt vào thân lưỡi và đẩy ngược ra theo chiều lưỡi đâm vào. Nếu lưỡi câu bị nuốt quá sâu, đừng cố gắng lôi ra. Cách tốt nhất là cắt dây câu càng sát miệng cá càng tốt. Lưỡi câu sẽ tự tiêu hủy theo thời gian.

Hồi sức và thả cá về tự nhiên

Đừng chỉ đơn giản là ném cá trở lại nước. Bạn cần giúp cá hồi sức. Nhẹ nhàng đặt cá xuống nước, một tay giữ phần đuôi, tay kia đỡ dưới bụng. Giữ cá ở tư thế đầu hướng về phía dòng chảy để nước và oxy lưu thông qua mang. Khi bạn cảm thấy cá bắt đầu quẫy mạnh và có thể tự bơi đi, hãy từ từ thả tay ra.

FAQ - Câu hỏi thường gặp

Loại lưỡi câu nào tốt nhất cho Bắt rồi thả? Lưỡi câu không ngạnh (barbless hook) là lựa chọn tối ưu vì nó giảm thiểu tổn thương và giúp gỡ cá nhanh chóng.

Tôi có nên chụp ảnh với cá không? Bạn nên chụp ảnh thật nhanh, giữ cá ở gần mặt nước và luôn đảm bảo tay bạn đã được làm ướt trước khi cầm cá.

Khi nào thì không nên thả cá? Bạn không nên thả cá nếu nó bị thương quá nặng, chảy máu nhiều từ mang hoặc không có khả năng tự bơi sau khi hồi sức.

Xem các loại dụng cụ câu cá phù hợp cho kỹ thuật bắt rồi thả tại WeTrek.vn.

Chia sẻ bài viết:
Showroom
Bài viết cùng chuyên mục
Góc bắt nước (Catch Angle) là gì?

Góc bắt nước (Catch Angle) là gì?

What is Catch Angle? This paddle blade angle at stroke start drives your kayak or SUP. Optimize your Catch Angle for strong propulsion, stability, and less injury risk. Improve your paddling.
Máy đo công chèo (erg) (Ergometer (Erg)) là gì?

Máy đo công chèo (erg) (Ergometer (Erg)) là gì?

Ergometer giúp bạn đo công suất, cải thiện kỹ thuật chèo, nâng cao thể lực cho kayak, SUP. Tập luyện erg còn góp phần bảo vệ môi trường, giúp bạn chèo thuyền có trách nhiệm hơn.
Thiết lập thuyền (trim) (Boatset) là gì?

Thiết lập thuyền (trim) (Boatset) là gì?

Bạn cân bằng trọng lượng trên thuyền kayak, SUP, canoe bằng cách thiết lập trim. Thuyền bạn sẽ ổn định, di chuyển hiệu quả và an toàn hơn. Tối ưu hóa hiệu suất chèo của bạn.
Đường công lực (Power Curve) là gì?

Đường công lực (Power Curve) là gì?

Đường công lực mô tả quỹ đạo tối ưu của mái chèo trong nước. Kỹ thuật này tạo lực đẩy lớn, tăng hiệu quả, kiểm soát thuyền, giảm chấn thương. Bạn bảo vệ môi trường.
Thiết bị đo nhịp & liên lạc (Cox Box) là gì?

Thiết bị đo nhịp & liên lạc (Cox Box) là gì?

Tìm hiểu Cox Box, thiết bị điện tử cho chèo thuyền đồng đội. Thiết bị này giúp chỉ huy giao tiếp, đo nhịp chèo, tốc độ. Cải thiện hiệu suất, an toàn của đội bạn.
Thuyền đua (shell) (Shell) là gì?

Thuyền đua (shell) (Shell) là gì?

Thuyền đua shell: thuyền chèo thi đấu, dài, hẹp, nhẹ, tối ưu tốc độ. Tìm hiểu cấu tạo, các loại shell và ứng dụng tại Việt Nam.
x
Nhập số điện thoại của bạn để tiếp tục
Nhập mật khẩu 4 chữ số được gửi đến
hoặc